NarWhizเปิดแอป ▶

โครโมโซม ดีเอ็นเอ และยีน วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ม.3

🧬 บทเรียนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มัธยมศึกษาปีที่ 3 · หน่วย: พันธุศาสตร์ · ตัวชี้วัด ว 1.3 ม.3/1, ว 1.3 ม.3/2, ว 1.3 ม.3/3, ว 1.3 ม.3/4 ฯลฯ

📖 เรียนบทนี้ (มีภาพเคลื่อนไหวและเสียง)🎮 เล่นเกมแบบฝึกหัด

เนื้อหาบทเรียน: โครโมโซม ดีเอ็นเอ และยีน

เริ่มกันคู่มือสร้างร่างกายอยู่ที่ไหน?

ทำไมเราหน้าตาคล้ายพ่อแม่?

คำตอบซ่อนอยู่ในนิวเคลียสของทุกเซลล์

ลักษณะทางพันธุกรรม

ลักษณะที่ถ่ายทอดจากพ่อแม่สู่ลูกได้

เช่น ลักยิ้ม ห่อลิ้นได้ ติ่งหูติด หมู่เลือด

ส่วนแผลเป็น หรือผมย้อมสี ไม่ใช่!

ซูมจากเซลล์ลงไปถึงยีน

เซลล์ → นิวเคลียส → โครโมโซม

→ ดีเอ็นเอ → ยีน

จากใหญ่ไปเล็ก

โครโมโซม

เป็นแท่งอยู่ในนิวเคลียส

เห็นชัดตอนเซลล์กำลังแบ่งตัว

ประกอบด้วยดีเอ็นเอขดพันกับโปรตีน

ดีเอ็นเอ (DNA)

เป็นสาย 2 สาย บิดเป็นเกลียวคู่ เหมือนบันไดบิด

ขั้นบันไดคือเบส 4 ชนิด: A T C G

กฎการจับคู่เบส

A จับคู่กับ T เสมอ

C จับคู่กับ G เสมอ

รู้สายหนึ่ง ก็รู้อีกสายได้ทันที

ยีน (gene)

ยีนคือช่วงหนึ่งของดีเอ็นเอ

ลำดับเบสในยีนเป็น "รหัส" ควบคุมลักษณะ

ดีเอ็นเอ 1 สายมีได้หลายยีน

โครโมโซมของมนุษย์

มี 46 แท่ง = 23 คู่

ออโตโซม 22 คู่ + โครโมโซมเพศ 1 คู่

หญิง XX ชาย XY

ตัวอย่างหาสายคู่ของดีเอ็นเอ

สายที่ 1: A-G-C-T-T-A

จับคู่ทีละตัว A→T G→C C→G T→A

สายที่ 2: T-C-G-A-A-T

ตัวอย่างนับโครโมโซมในเซลล์ต่าง ๆ

เซลล์ร่างกาย 46 แท่ง เขียนว่า 2n

เซลล์ไข่หรืออสุจิ มีครึ่งเดียว (n)

46 ÷ 2 = 23 แท่ง

ระวัง!ยีน ไม่ใช่ โครโมโซม

โครโมโซมใหญ่ที่สุด ยีนเล็กที่สุด

ยีนอยู่บนดีเอ็นเอ ดีเอ็นเออยู่ในโครโมโซม

สรุปสรุปบทเรียน

เคล็ดลับ: ซูมใหญ่ไปเล็ก "เซลล์-นิวเคลียส-โครโมโซม-ดีเอ็นเอ-ยีน"

"A-T รักกัน C-G คู่กัน"

คน: 46 แท่ง = 23 คู่

แบบฝึกหัด โครโมโซม ดีเอ็นเอ และยีน พร้อมเฉลย

  1. ถ้าสายดีเอ็นเอด้านหนึ่งเป็น A-T-G-C อีกด้านเป็นอะไร
    • ก. A-T-G-C
    • ข. T-A-C-G
    • ค. C-G-T-A
    • ง. G-C-A-T
    ดูเฉลยตอบ: T-A-C-G
  2. ข้อใดเป็นลักษณะทางพันธุกรรม
    • ก. การมีลักยิ้ม
    • ข. รอยแผลเป็นที่เข่า
    • ค. ผมย้อมสีน้ำตาล
    • ง. กล้ามเนื้อจากการเล่นกีฬา
    ดูเฉลยตอบ: การมีลักยิ้ม
  3. เซลล์ร่างกายมนุษย์มีโครโมโซมกี่แท่ง
    ดูเฉลยตอบ: 46
  4. เซลล์อสุจิของมนุษย์มีโครโมโซมกี่แท่ง
    ดูเฉลยตอบ: 23 — เซลล์สืบพันธุ์มีโครโมโซมครึ่งหนึ่งของเซลล์ร่างกาย 46 ÷ 2 = 23
  5. เบสใดจับคู่กับ G
    • ก. A
    • ข. C
    • ค. G
    • ง. T
    ดูเฉลยตอบ: C — A คู่กับ T และ C คู่กับ G
  6. ดีเอ็นเอส่วนใหญ่อยู่ส่วนใดของเซลล์
    • ก. เยื่อหุ้มเซลล์
    • ข. แวคิวโอล
    • ค. ผนังเซลล์
    • ง. นิวเคลียส
    ดูเฉลยตอบ: นิวเคลียส — ดีเอ็นเอขดอยู่ในโครโมโซม ซึ่งอยู่ในนิวเคลียส
  7. สายดีเอ็นเอสายหนึ่งเป็น G-G-A-T-C อีกสายเป็นอะไร
    • ก. C-C-T-A-G
    • ข. G-G-A-T-C
    • ค. C-C-A-T-G
    • ง. T-T-G-A-C
    ดูเฉลยตอบ: C-C-T-A-G — จับคู่ทีละตัว G→C G→C A→T T→A C→G
  8. จริงหรือไม่: ยีนคือช่วงหนึ่งของดีเอ็นเอที่ควบคุมลักษณะทางพันธุกรรม
    ดูเฉลยตอบ: จริง
  9. จริงหรือไม่: รอยสักเป็นลักษณะทางพันธุกรรมที่ถ่ายทอดสู่ลูกได้
    ดูเฉลยตอบ: ไม่จริง — รอยสักเกิดภายหลัง ไม่ได้เปลี่ยนยีน จึงไม่ถ่ายทอดสู่ลูก
  10. เซลล์ร่างกายของมนุษย์มีออโตโซมกี่คู่
    ดูเฉลยตอบ: 22

อยากฝึกต่อ? เล่นเกมแบบฝึกหัดบทนี้ ได้คะแนนและดาวทันที

บทนี้อยู่ใน วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ม.3 หน่วย “พันธุศาสตร์” · ครูและผู้ปกครองพิมพ์ใบงานได้ฟรี