กลอนสุภาพ (กลอนแปด) ภาษาไทย ม.3
📜 บทเรียนภาษาไทย มัธยมศึกษาปีที่ 3 · หน่วย: ร้อยกรอง · ตัวชี้วัด ท 4.1 ม.3/6
เนื้อหาบทเรียน: กลอนสุภาพ (กลอนแปด)
อุ่นเครื่องกลอนที่คนไทยคุ้นที่สุด
กลอนสุภาพ หรือ กลอนแปด
เพราะวรรคหนึ่งนิยมใช้ 8 คำ
โครงสร้างกลอนสุภาพ
1 บท = 2 บาท = 4 วรรค
วรรคละ 7–9 คำ (นิยม 8 คำ)
ชื่อวรรค: สดับ รับ รอง ส่ง
ผังสัมผัสกลอนสุภาพ
ท้ายวรรคสดับ → คำที่ 3 หรือ 5 ของวรรครับ
ท้ายวรรครับ → ท้ายวรรครอง
ท้ายวรรครอง → คำที่ 3 หรือ 5 ของวรรคส่ง
สัมผัสระหว่างบท
ท้ายวรรคส่ง (ท้ายบท) → ท้ายวรรครับของบทต่อไป
ทำให้กลอนต่อกันเป็นสายยาว
เสียงวรรณยุกต์ท้ายวรรค
กลอนไพเราะเพราะเสียงท้ายวรรคสลับสูงต่ำ
จังหวะการอ่าน
กลอนแปดอ่านแบ่งช่วง 3 - 2 - 3
ถึงบางพูด / พูดดี / เป็นศรีศักดิ์
ตัวอย่างตรวจกลอนจากนิราศภูเขาทอง
ถึงบางพูดพูดดีเป็นศรีศักดิ์ มีคนรักรสถ้อยอร่อยจิต
แม้นพูดชั่วตัวตายทำลายมิตร จะชอบผิดในมนุษย์เพราะพูดจา
ตัวอย่างสัมผัสใน ทำให้ไพเราะ
"มีคนรักรสถ้อยอร่อยจิต"
ไม่บังคับ แต่ทำให้กลอนเสียงลื่นไหล
กลอนชนิดอื่น ๆ
กลอนแปดเป็นแม่แบบ แตกเป็นหลายชนิดตามการใช้
ระวัง!สัมผัสที่ทำให้กลอนเสีย
สัมผัสซ้ำ: ใช้คำเดิมเป็นคู่สัมผัส ✗
สัมผัสเลือน: เสียงสั้นยาวต่างกัน เช่น ขัน - ขาน ✗
ชิงสัมผัส: คำที่สัมผัสมาก่อนตำแหน่งบังคับ ✗
สรุปสรุปบทเรียน
4 วรรค: สดับ รับ รอง ส่ง วรรคละ 8 คำ อ่าน 3-2-3
สัมผัส: สดับ→รับ(3) รับ→รอง รอง→ส่ง(3) ท้ายบท→รับบทต่อไป
เคล็ดลับ: ท่อง "ถึงบางพูด" เป็นแม่แบบ
แบบฝึกหัด กลอนสุภาพ (กลอนแปด) พร้อมเฉลย
- กลอนสุภาพ 1 บท มีกี่วรรค
ดูเฉลย
ตอบ: 4 — สดับ รับ รอง ส่ง - จริงหรือไม่: สัมผัสในเป็นสัมผัสบังคับของกลอน
ดูเฉลย
ตอบ: ไม่จริง — สัมผัสในไม่บังคับ แต่ช่วยให้ไพเราะ - จริงหรือไม่: กลอนบทละครมักขึ้นต้นด้วยคำว่า "เมื่อนั้น" หรือ "บัดนั้น"
ดูเฉลย
ตอบ: จริง — เป็นแบบแผนของกลอนบทละคร
อยากฝึกต่อ? เล่นเกมแบบฝึกหัดบทนี้ ได้คะแนนและดาวทันที
บทนี้อยู่ใน ภาษาไทย ม.3 หน่วย “ร้อยกรอง” · ครูและผู้ปกครองพิมพ์ใบงานได้ฟรี