NarWhizเปิดแอป ▶

สสารมีมวล และต้องการที่อยู่ วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ป.4

🎈 บทเรียนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ประถมศึกษาปีที่ 4 · หน่วย: สถานะของสสาร · ตัวชี้วัด ว 2.1 ป.4/3, ว 2.1 ป.4/4

📖 เรียนบทนี้ (มีภาพเคลื่อนไหวและเสียง)🎮 เล่นเกมแบบฝึกหัด

เนื้อหาบทเรียน: สสารมีมวล และต้องการที่อยู่

อากาศมองไม่เห็น เป็นสสารไหม?

เรามองไม่เห็นอากาศ จับก็ไม่ได้

แต่ลูกโป่งพองได้เพราะอากาศ

อากาศมีตัวตนจริงหรือเปล่านะ

เรียนรู้สสาร คืออะไร

สสาร คือ สิ่งที่มี "มวล" และ "ต้องการที่อยู่"

ทั้งของแข็ง ของเหลว และแก๊ส เป็นสสาร

เรียนรู้มวล

มวล คือ ปริมาณเนื้อสารในวัตถุ

หน่วยเป็น กิโลกรัม หรือ กรัม

วัดได้ด้วยเครื่องชั่ง

ตัวอย่างทดลอง: อากาศมีมวล

แขวนลูกโป่งแฟบ 2 ลูกที่ปลายไม้ ไม้สมดุล

เป่าลมลูกหนึ่งแล้วแขวนที่เดิม

ไม้เอียงลงทางลูกที่มีอากาศ

เรียนรู้ต้องการที่อยู่

สสารทุกชนิดต้องใช้ที่ว่าง (มีปริมาตร)

สองสิ่งอยู่ที่เดียวกันพร้อมกันไม่ได้

เช่น นั่งเก้าอี้ที่มีเพื่อนนั่งอยู่ไม่ได้

ตัวอย่างทดลอง: กระดาษในแก้วไม่เปียก

ยัดกระดาษทิชชูที่ก้นแก้ว

คว่ำแก้วกดลงน้ำตรง ๆ แล้วยกขึ้น

กระดาษไม่เปียก เพราะอากาศในแก้วจองที่ไว้

ตัวอย่างวัดปริมาตรของก้อนหิน

ใส่น้ำในกระบอกตวง 50 มิลลิลิตร

หย่อนหินลงไป น้ำขึ้นเป็น 70 มิลลิลิตร

หินมีปริมาตร 70 − 50 = 20 มิลลิลิตร

เรียนรู้สิ่งที่ไม่ใช่สสาร

แสง เสียง ความร้อน ไม่มีมวลและไม่ต้องการที่อยู่

จึงไม่ใช่สสาร

ระวังพลาดใหญ่กว่า ไม่ได้แปลว่ามวลมากกว่า

ลูกโป่งลูกใหญ่ มีมวลน้อยกว่าก้อนหินก้อนเล็ก

มองไม่เห็น ก็ไม่ได้แปลว่าไม่มีตัวตน

อากาศเป็นสสารแน่นอน

สรุปสรุป

สสาร = มีมวล + ต้องการที่อยู่ (อากาศก็เป็นสสาร)

แสง เสียง ความร้อน ไม่ใช่สสาร

เคล็ดลับจำ: "มีมวล–มีที่อยู่ = สสาร"

แบบฝึกหัด สสารมีมวล และต้องการที่อยู่ พร้อมเฉลย

  1. ข้อใดเป็นสสาร
    • ก. เสียงเพลง
    • ข. ความร้อน
    • ค. อากาศ
    • ง. แสงไฟ
    ดูเฉลยตอบ: อากาศ — อากาศมีมวลและต้องการที่อยู่
  2. ใส่น้ำ 40 มิลลิลิตร หย่อนหินลงไป น้ำขึ้นเป็น 55 มิลลิลิตร หินมีปริมาตรกี่มิลลิลิตร
    ดูเฉลยตอบ: 15 — ปริมาตรหิน = 55 − 40 = 15 มิลลิลิตร
  3. สสาร หมายถึงข้อใด
    • ก. สิ่งที่มีชีวิต
    • ข. สิ่งที่ส่งเสียงได้
    • ค. สิ่งที่มีมวลและต้องการที่อยู่
    • ง. สิ่งที่มองเห็นได้เท่านั้น
    ดูเฉลยตอบ: สิ่งที่มีมวลและต้องการที่อยู่ — มีมวล + ต้องการที่อยู่ = สสาร
  4. แขวนลูกโป่งที่มีลมกับลูกโป่งแฟบไว้คนละข้างของไม้ ไม้จะเอียงไปทางใด
    • ก. ทางลูกโป่งแฟบ
    • ข. ทางลูกโป่งที่มีลม
    • ค. หมุนเป็นวงกลม
    • ง. ไม่เอียงเลย
    ดูเฉลยตอบ: ทางลูกโป่งที่มีลม — อากาศมีมวล ลูกที่มีลมจึงหนักกว่า
  5. ใส่น้ำ 60 มิลลิลิตร หย่อนหินลงไป น้ำขึ้นเป็น 85 มิลลิลิตร หินมีปริมาตรกี่มิลลิลิตร
    ดูเฉลยตอบ: 25 — 85 − 60 = 25 มิลลิลิตร
  6. ใส่น้ำ 100 มิลลิลิตร หย่อนลูกแก้วลงไป น้ำขึ้นเป็น 130 มิลลิลิตร ลูกแก้วมีปริมาตรกี่มิลลิลิตร
    ดูเฉลยตอบ: 30 — 130 − 100 = 30 มิลลิลิตร
  7. คว่ำแก้วที่มีกระดาษติดก้นลงน้ำตรง ๆ กระดาษไม่เปียก เพราะอะไร
    • ก. น้ำเย็นเกินไป
    • ข. แก้วดูดน้ำไว้
    • ค. อากาศในแก้วต้องการที่อยู่ น้ำจึงเข้าไปไม่ได้
    • ง. กระดาษกันน้ำ
    ดูเฉลยตอบ: อากาศในแก้วต้องการที่อยู่ น้ำจึงเข้าไปไม่ได้ — อากาศจองที่ในแก้วไว้
  8. จริงหรือไม่: อากาศมีมวล
    ดูเฉลยตอบ: จริง — การทดลองลูกโป่งบนคานแสดงว่าอากาศมีมวล
  9. หน่วยใดใช้บอกมวล
    • ก. กิโลกรัม
    • ข. เมตร
    • ค. ลิตร
    • ง. องศาเซลเซียส
    ดูเฉลยตอบ: กิโลกรัม — มวลมีหน่วยกิโลกรัมหรือกรัม
  10. จริงหรือไม่: ลูกโป่งลูกใหญ่มีมวลมากกว่าก้อนหินก้อนเล็กเสมอ
    ดูเฉลยตอบ: ไม่จริง — ขนาดใหญ่ไม่ได้แปลว่ามวลมาก ลูกโป่งเบากว่าหินมาก

อยากฝึกต่อ? เล่นเกมแบบฝึกหัดบทนี้ ได้คะแนนและดาวทันที

บทนี้อยู่ใน วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ป.4 หน่วย “สถานะของสสาร” · ครูและผู้ปกครองพิมพ์ใบงานได้ฟรี