NarWhizเปิดแอป ▶

แบบจำลองระบบสุริยะ วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ป.4

🔭 บทเรียนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ประถมศึกษาปีที่ 4 · หน่วย: ดวงจันทร์และระบบสุริยะ · ตัวชี้วัด ว 3.1 ป.4/1, ว 3.1 ป.4/2, ว 3.1 ป.4/3

📖 เรียนบทนี้ (มีภาพเคลื่อนไหวและเสียง)🎮 เล่นเกมแบบฝึกหัด

เนื้อหาบทเรียน: แบบจำลองระบบสุริยะ

ระบบสุริยะใหญ่เกินจะวางบนโต๊ะ

ดาวเคราะห์อยู่ไกลกันหลายร้อยล้านกิโลเมตร

เราไปดูของจริงไม่ได้

นักวิทยาศาสตร์จึงใช้ "แบบจำลอง"

เรียนรู้แบบจำลอง คืออะไร

สิ่งที่สร้างขึ้นแทนของจริง

ย่อหรือขยายขนาด ให้ศึกษาได้ง่าย

เช่น ลูกโลก แผนที่ หุ่นจำลองร่างกาย

เรียนรู้เทียบขนาด: ให้โลกกว้าง 1 ส่วน

พฤหัสบดีกว้างราว 11 เท่าของโลก

พุธเล็กกว่าโลกมาก

ตัวเลข = ความกว้างเมื่อโลกเป็น 1

เรียนรู้ดวงอาทิตย์ใหญ่มาก

ดวงอาทิตย์กว้างประมาณ 109 เท่าของโลก

ถ้าโลกเท่าเหรียญเล็ก ๆ ดวงอาทิตย์จะกว้างกว่าประตูห้อง

เรียนรู้เทียบระยะทาง: ให้โลก–ดวงอาทิตย์ = 1 ส่วน

ระยะนี้เรียกว่า 1 หน่วยดาราศาสตร์ (ราว 150 ล้านกิโลเมตร)

ดาวที่ไกลออกไป ห่างเพิ่มขึ้นมาก

ตัวอย่างสร้างแบบจำลองระยะทางด้วยกระดาษม้วน

ให้ 1 ส่วน = 10 เซนติเมตร

คูณระยะของดาวแต่ละดวงด้วย 10

แล้ววัดจากดวงอาทิตย์ไปติดสติกเกอร์

ตัวอย่างคำนวณทีละขั้น: ดาวอังคาร

อังคารห่าง 1.5 ส่วน

1 ส่วน = 10 เซนติเมตร

ดังนั้น 1.5 × 10 = 15 เซนติเมตร

ตัวอย่างสร้างแบบจำลองขนาด

ถ้าโลกเป็นลูกปัดกว้าง 1 เซนติเมตร

พฤหัสบดีจะกว้างราว 11 เซนติเมตร (เท่าลูกส้ม)

ดวงอาทิตย์กว้างราว 109 เซนติเมตร (เกิน 1 เมตร)

เรียนรู้ภาพในหนังสือ ไม่ได้ถูกสัดส่วนเสมอไป

ภาพมักวาดดาวเคราะห์อยู่ใกล้กันและเรียงเป็นแถว

เพื่อให้ดูง่ายบนหน้ากระดาษ

ของจริงอยู่ห่างกันมาก และไม่ได้เรียงแถวกัน

ระวังพลาดขนาดและระยะ ถูกสัดส่วนพร้อมกันยากมาก

ถ้าโลกเท่าลูกปัด 1 เซนติเมตร

ดวงอาทิตย์ต้องอยู่ไกลราว 118 เมตร

และเนปจูนไกลถึงราว 3.5 กิโลเมตร!

สรุปสรุป

แบบจำลอง = ของแทนของจริงที่ใหญ่หรือไกลมาก

ขนาด: พฤหัสบดีใหญ่สุด ดวงอาทิตย์ราว 109 เท่าของโลก

ระยะ: 1 ส่วน = โลกถึงดวงอาทิตย์ แล้วย่อส่วน

แบบฝึกหัด แบบจำลองระบบสุริยะ พร้อมเฉลย

  1. 1 ส่วน = 10 เซนติเมตร ดาวพฤหัสบดีห่าง 5.2 ส่วน ต้องติดที่กี่เซนติเมตร
    ดูเฉลยตอบ: 52 — 5.2 × 10 = 52 เซนติเมตร
  2. ในแบบจำลองขนาด ดาวเคราะห์ดวงใดต้องทำให้ใหญ่ที่สุด
    • ก. พุธ
    • ข. อังคาร
    • ค. โลก
    • ง. พฤหัสบดี
    ดูเฉลยตอบ: พฤหัสบดี — พฤหัสบดีกว้างราว 11 เท่าของโลก
  3. 1 ส่วน = 10 เซนติเมตร ดาวอังคารห่าง 1.5 ส่วน ต้องติดที่กี่เซนติเมตร
    ดูเฉลยตอบ: 15 — 1.5 × 10 = 15
  4. 1 ส่วน = 10 เซนติเมตร ดาวเสาร์ห่าง 9.5 ส่วน ต้องติดที่กี่เซนติเมตร
    ดูเฉลยตอบ: 95 — 9.5 × 10 = 95
  5. ถ้า 1 ส่วน = 20 เซนติเมตร โลก (1 ส่วน) ต้องติดที่กี่เซนติเมตร
    ดูเฉลยตอบ: 20 — 1 × 20 = 20
  6. แบบจำลอง หมายถึงอะไร
    • ก. ของจริงทุกอย่าง
    • ข. สิ่งที่สร้างขึ้นแทนของจริง เพื่อให้ศึกษาได้ง่าย
    • ค. ของเล่นที่ไม่มีประโยชน์
    • ง. ภาพถ่ายจากอวกาศเท่านั้น
    ดูเฉลยตอบ: สิ่งที่สร้างขึ้นแทนของจริง เพื่อให้ศึกษาได้ง่าย — แบบจำลองช่วยให้เข้าใจของที่ใหญ่ ไกล หรือเล็กมาก
  7. ทำไมจึงใช้แบบจำลองศึกษาระบบสุริยะ
    • ก. เพราะดาวเคราะห์อยู่ในห้องเรียน
    • ข. เพราะไม่มีใครสนใจ
    • ค. เพราะของจริงใหญ่และไกลมาก ไปดูไม่ได้
    • ง. เพราะดาวเคราะห์เล็กมาก
    ดูเฉลยตอบ: เพราะของจริงใหญ่และไกลมาก ไปดูไม่ได้ — ระบบสุริยะกว้างใหญ่เกินกว่าจะไปดูทั้งหมด
  8. จริงหรือไม่: ในอวกาศจริง ดาวเคราะห์ทั้ง 8 ดวงเรียงเป็นแถวตรงเสมอ
    ดูเฉลยตอบ: ไม่จริง — ภาพในหนังสือเรียงแถวให้ดูง่าย แต่ของจริงอยู่คนละตำแหน่งบนวงโคจร
  9. ดวงอาทิตย์กว้างประมาณกี่เท่าของโลก
    • ก. ประมาณ 10 เท่า
    • ข. เท่ากัน
    • ค. ประมาณ 2 เท่า
    • ง. ประมาณ 109 เท่า
    ดูเฉลยตอบ: ประมาณ 109 เท่า — ดวงอาทิตย์ใหญ่มาก กว้างราว 109 เท่าของโลก
  10. ถ้าโลกเท่าลูกปัด 1 เซนติเมตร ดาวพฤหัสบดีควรกว้างประมาณเท่าใด
    • ก. 1 เซนติเมตร
    • ข. 11 เซนติเมตร
    • ค. 10 เมตร
    • ง. 1 มิลลิเมตร
    ดูเฉลยตอบ: 11 เซนติเมตร — พฤหัสบดีกว้างราว 11 เท่าของโลก

อยากฝึกต่อ? เล่นเกมแบบฝึกหัดบทนี้ ได้คะแนนและดาวทันที

บทนี้อยู่ใน วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ป.4 หน่วย “ดวงจันทร์และระบบสุริยะ” · ครูและผู้ปกครองพิมพ์ใบงานได้ฟรี