NarWhizเปิดแอป ▶

บทเพลงไทยเดิม–สากล ศิลปะ ดนตรี นาฏศิลป์ ม.2

🎵 บทเรียนศิลปะ ดนตรี นาฏศิลป์ มัธยมศึกษาปีที่ 2 · หน่วย: ดนตรี · ตัวชี้วัด ศ 2.1 ม.2/1, ศ 2.1 ม.2/2, ศ 2.1 ม.2/3, ศ 2.1 ม.2/4 ฯลฯ

📖 เรียนบทนี้ (มีภาพเคลื่อนไหวและเสียง)🎮 เล่นเกมแบบฝึกหัด

เนื้อหาบทเรียน: บทเพลงไทยเดิม–สากล

เพลงไทยเดิมกับเพลงสากล

เพลงไทยเดิม เพลงไทยสากล และเพลงสากล

แต่ละแบบมีเอกลักษณ์อย่างไร?

อัตราจังหวะเพลงไทย

สามชั้น = ช้า

สองชั้น = ปานกลาง

ชั้นเดียว = เร็ว

ฉิ่งกับหน้าทับ: ผู้คุมจังหวะ

ฉิ่ง = เสียงเบา ฉับ = เสียงหนัก (ตกจังหวะสำคัญ)

หน้าทับ = แบบแผนการตีกลอง/ตะโพนประจำเพลง

เช่น หน้าทับปรบไก่ หน้าทับสองไม้

บันไดเสียงไทย vs สากล

บันไดเสียงไทย: 7 เสียง ห่างกันเท่า ๆ กัน

เพลงไทยมักใช้ 5 เสียงหลักในทางเพลง

บันไดเสียงสากล: 7 เสียง มีทั้งเต็มเสียงและครึ่งเสียง

เพลงไทยสากลและเพลงลูกทุ่ง

เพลงไทยสากล: ทำนองแบบสากล เนื้อร้องภาษาไทย

เช่น ครูเอื้อ สุนทรสนาน กับวงสุนทราภรณ์

เพลงลูกทุ่ง: เล่าชีวิตชนบท มีลูกเอื้อน เช่น สุรพล สมบัติเจริญ

เพลงสากลหลากแนว

คลาสสิก: วงออร์เคสตรา เช่น โมซาร์ท เบโธเฟน

แจ๊ส: เกิดในสหรัฐอเมริกา เน้นการด้นสด

ร็อก / ป๊อป: กีตาร์ไฟฟ้า กลองชุด ทำนองติดหู

ตัวอย่างเพลงสากล: โครงสร้างเพลงป๊อป

Intro → Verse → Chorus → Verse → Chorus → Bridge → Chorus

ตัวอย่างฟังแล้วจำแนกเพลง

ได้ยินระนาด ฆ้อง ปี่ ฉิ่ง → เพลงไทยเดิม

ทำนองแบบสากล วงบิ๊กแบนด์ ร้องภาษาไทย → ไทยสากล

ไวโอลินหลายสิบตัว เล่นตามโน้ตยาว → คลาสสิก

ระวัง!เพลงเถา ≠ เพลงตับ

เพลงเถา: เพลงเดียว เล่น 3 อัตรา (สามชั้น → สองชั้น → ชั้นเดียว)

เพลงตับ: หลายเพลงต่อกันเป็นชุด

เถา = เพลงเดียวยืดหด ตับ = หลายเพลงร้อยกัน

สรุปสรุป

เคล็ดลับจำง่าย: ไทยเดิม: เถา ตับ เดี่ยว โหมโรง / ฉิ่ง–ฉับ คุมจังหวะ / ไทยสากล: ทำนองสากล+ภาษาไทย / สากล: คลาสสิก แจ๊ส ร็อก ป๊อป

แบบฝึกหัด บทเพลงไทยเดิม–สากล พร้อมเฉลย

  1. เพลงเถาเล่นอัตราจังหวะเรียงอย่างไร
    • ก. สองชั้นอย่างเดียว
    • ข. ชั้นเดียว → สองชั้น → สามชั้น
    • ค. สามชั้น → สองชั้น → ชั้นเดียว
    ดูเฉลยตอบ: สามชั้น → สองชั้น → ชั้นเดียว — เพลงเถาเริ่มช้าแล้วเร่งเร็วขึ้น: สามชั้น สองชั้น ชั้นเดียว
  2. ครูเอื้อ สุนทรสนาน มีชื่อเสียงด้านเพลงประเภทใด
    • ก. เพลงไทยสากล (วงสุนทราภรณ์)
    • ข. เพลงไทยเดิมสามชั้น
    • ค. เพลงคลาสสิกยุโรป
    ดูเฉลยตอบ: เพลงไทยสากล (วงสุนทราภรณ์) — ครูเอื้อเป็นหัวหน้าวงสุนทราภรณ์ วงดนตรีไทยสากลที่มีชื่อเสียง
  3. เพลงลาวดวงเดือนเป็นผลงานของใคร
    • ก. กรมหมื่นพิชัยมหินทโรดม
    • ข. สุนทรภู่
    • ค. ครูเอื้อ สุนทรสนาน
    ดูเฉลยตอบ: กรมหมื่นพิชัยมหินทโรดม — เพลงลาวดวงเดือนพระนิพนธ์โดยพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหมื่นพิชัยมหินทโรดม
  4. เสียง “ฉับ” ของฉิ่งตกที่จังหวะแบบใด
    • ก. จังหวะหนัก
    • ข. จังหวะเบา
    • ค. ไม่มีจังหวะ
    ดูเฉลยตอบ: จังหวะหนัก — ฉิ่งเป็นเสียงเบา ฉับเป็นเสียงหนัก
  5. แบบแผนการตีกลองประจำเพลงไทย เรียกว่าอะไร
    • ก. โหมโรง
    • ข. หน้าทับ
    • ค. ทางเพลง
    ดูเฉลยตอบ: หน้าทับ — หน้าทับคือแบบแผนการตีกลองหรือตะโพนที่กำกับเพลง
  6. จริงหรือไม่: บันไดเสียงไทยมี 7 เสียง ระยะห่างแต่ละเสียงใกล้เคียงกัน
    ดูเฉลยตอบ: จริง
  7. เพลงที่ใช้ทำนองแบบสากลแต่ร้องเนื้อภาษาไทย เรียกว่าอะไร
    • ก. เพลงพื้นบ้าน
    • ข. เพลงไทยเดิม
    • ค. เพลงไทยสากล
    ดูเฉลยตอบ: เพลงไทยสากล — เพลงไทยสากลใช้บันไดเสียงและวงแบบสากล แต่เนื้อร้องเป็นภาษาไทย
  8. ดนตรีแนวใดเน้นการด้นสด และเกิดในสหรัฐอเมริกา
    • ก. แจ๊ส
    • ข. คลาสสิก
    • ค. เพลงเถา
    ดูเฉลยตอบ: แจ๊ส — แจ๊สเกิดในสหรัฐอเมริกา นักดนตรีด้นสดทำนองระหว่างเล่น
  9. จริงหรือไม่: เพลงตับคือเพลงเดียวที่เล่น 3 อัตราจังหวะ
    ดูเฉลยตอบ: ไม่จริง — ข้อนี้คือเพลงเถา เพลงตับคือหลายเพลงที่นำมาต่อกันเป็นชุด
  10. เพลงที่บรรเลงเปิดงานก่อนการแสดง เรียกว่าเพลงอะไร
    • ก. เพลงลา
    • ข. เพลงเดี่ยว
    • ค. เพลงโหมโรง
    ดูเฉลยตอบ: เพลงโหมโรง — เพลงโหมโรงบรรเลงก่อนเริ่มงานหรือการแสดง

อยากฝึกต่อ? เล่นเกมแบบฝึกหัดบทนี้ ได้คะแนนและดาวทันที

บทนี้อยู่ใน ศิลปะ ดนตรี นาฏศิลป์ ม.2 หน่วย “ดนตรี” · ครูและผู้ปกครองพิมพ์ใบงานได้ฟรี