บวก ลบ เศษส่วนและจำนวนคละ คณิตศาสตร์ ป.5

➕ บทเรียนคณิตศาสตร์ ประถมศึกษาปีที่ 5 · หน่วย: เศษส่วน · ตัวชี้วัด ค 1.1 ป.5/3, ค 1.1 ป.5/4, ค 1.1 ป.5/5

📖 เรียนบทนี้ (มีภาพเคลื่อนไหวและเสียง)🎮 เล่นเกมแบบฝึกหัด

เนื้อหาบทเรียน: บวก ลบ เศษส่วนและจำนวนคละ

อุ่นเครื่องพิซซ่าของนาร์วี

นาร์วีกินพิซซ่า 1/2 ถาด น้องกิน 1/4 ถาด

กินไปรวมกันกี่ถาดนะ?

ตัวส่วนเท่ากัน บวกได้เลย

บวกเฉพาะตัวเศษ ตัวส่วนคงเดิม

2/7 + 3/7 = 5/7

เศษส่วนที่เท่ากัน

คูณทั้งตัวเศษและตัวส่วนด้วยจำนวนเดียวกัน

1/2 = 2/4 = 4/8 ยาวเท่ากันเป๊ะ

ตัวส่วนไม่เท่ากัน ทำอย่างไร

ดูว่าตัวส่วนหนึ่งเป็น "พหุคูณ" ของอีกตัวไหม

4 = 2 × 2 จึงเปลี่ยน 1/2 เป็น 2/4 ได้

ตัวอย่าง1/2 + 1/4

1/2 = 2/4

2/4 + 1/4 = 3/4 ถาด

ตัวอย่าง5/6 − 1/3

6 เป็นพหุคูณของ 3 → 1/3 = 2/6

5/6 − 2/6 = 3/6 = 1/2 (อย่างต่ำ)

บวกจำนวนคละ

2 1/3 + 1 1/6

จำนวนเต็ม: 2 + 1 = 3 | เศษส่วน: 2/6 + 1/6 = 3/6 = 1/2

รวมได้ 3 1/2

ตัวอย่างลบจำนวนคละ (ยืม 1)

3 1/4 − 1 1/2 = 3 1/4 − 1 2/4

1/4 ลบ 2/4 ไม่พอ → ยืม 1 มาเป็น 4/4: 2 5/4 − 1 2/4

ได้ 1 3/4

อีกวิธี: เปลี่ยนเป็นเศษเกิน

3 1/4 = 13/4 และ 1 1/2 = 6/4

13/4 − 6/4 = 7/4 = 1 3/4 ได้เท่ากัน!

ระวังพลาดห้ามบวกตัวส่วน

1/2 + 1/4 ไม่ใช่ 2/6 ❌

ต้องทำส่วนให้เท่ากันก่อน = 3/4 ✅

สรุปสรุป

เคล็ดลับจำง่าย: "ส่วนเท่า บวกเศษ"

ส่วนไม่เท่า → ทำให้เท่าก่อน (คูณทั้งบนและล่าง)

ลบไม่พอ → ยืม 1 หรือเปลี่ยนเป็นเศษเกิน

แบบฝึกหัด บวก ลบ เศษส่วนและจำนวนคละ พร้อมเฉลย

1/3 + 1/6 = ? (ตอบเป็นเศษส่วนอย่างต่ำ)
ดูเฉลย
ตอบ: 1/2 — 1/3 = 2/6 → 2/6 + 1/6 = 3/6 = 1/2
4 1/2 − 1 3/4 = ?
- ก. 2 3/4
- ข. 3 1/4
- ค. 2 1/4
- ง. 3 3/4
ดูเฉลย
ตอบ: 2 3/4 — 4 2/4 − 1 3/4 → ยืม 1: 3 6/4 − 1 3/4 = 2 3/4
3/8 + 1/4 = ?
ดูเฉลย
ตอบ: 5/8 — 1/4 = 2/8 → 3/8 + 2/8 = 5/8
7/10 − 1/2 = ? (ตอบเป็นเศษส่วนอย่างต่ำ)
ดูเฉลย
ตอบ: 1/5 — 1/2 = 5/10 → 7/10 − 5/10 = 2/10 = 1/5
2/3 + 1/9 = ?
ดูเฉลย
ตอบ: 7/9 — 2/3 = 6/9 → 6/9 + 1/9 = 7/9
1 1/2 + 2 3/4 = ?
- ก. 3 4/6
- ข. 4 1/4
- ค. 4 1/2
- ง. 3 1/4
ดูเฉลย
ตอบ: 4 1/4 — 1 2/4 + 2 3/4 = 3 5/4 = 4 1/4
5 − 2 2/3 = ?
- ก. 3 1/3
- ข. 2 2/3
- ค. 2 1/3
- ง. 3 2/3
ดูเฉลย
ตอบ: 2 1/3 — 5 = 4 3/3 → 4 3/3 − 2 2/3 = 2 1/3
3 5/6 − 1 1/3 = ?
- ก. 1 1/2
- ข. 2 1/3
- ค. 2 1/2
- ง. 2 2/3
ดูเฉลย
ตอบ: 2 1/2 — 1/3 = 2/6 → 3 5/6 − 1 2/6 = 2 3/6 = 2 1/2
จริงหรือไม่: 1/2 + 1/3 = 2/5
ดูเฉลย
ตอบ: ไม่จริง — ห้ามบวกตัวส่วน 2/5 น้อยกว่า 1/2 เสียอีก คำตอบจึงผิดแน่นอน
แม่มีแป้ง 1 1/4 กิโลกรัม ใช้ทำขนมไป 3/4 กิโลกรัม เหลือแป้งกี่กิโลกรัม (ตอบเป็นเศษส่วนอย่างต่ำ)
ดูเฉลย
ตอบ: 1/2 — 1 1/4 = 5/4 → 5/4 − 3/4 = 2/4 = 1/2 กิโลกรัม

อยากฝึกต่อ? เล่นเกมแบบฝึกหัดบทนี้ ได้คะแนนและดาวทันที

บทนี้อยู่ใน คณิตศาสตร์ ป.5 หน่วย “เศษส่วน” · ครูและผู้ปกครองพิมพ์ใบงานได้ฟรี