คูณ หาร เศษส่วนและจำนวนคละ คณิตศาสตร์ ป.5

อุ่นเครื่องครึ่งหนึ่งของครึ่งหนึ่ง

ขนมปังเหลือครึ่งแผ่น

แบ่งให้น้องครึ่งหนึ่ง น้องได้กี่แผ่น?

จำนวนนับ × เศษส่วน

3 × 2/5 คือ 2/5 สามครั้ง

2/5 + 2/5 + 2/5 = 6/5 = 1 1/5

"ของ" แปลว่า คูณ

2/3 ของ 12 = 2/3 × 12

แบ่ง 12 เป็น 3 กอง กองละ 4 เอามา 2 กอง = 8

เศษส่วน × เศษส่วน

"บนคูณบน ล่างคูณล่าง"

1/2 × 3/4: ตัวเศษ 1 × 3 = 3 ตัวส่วน 2 × 4 = 8

ได้ 3/8

ตัวอย่างคูณแล้วทำเป็นอย่างต่ำ

2/3 × 3/4 = 6/12 = 1/2

หรือตัดทอนก่อนคูณ: 3 บนกับ 3 ล่างตัดกันได้

ตัวอย่างคูณจำนวนคละ

เปลี่ยนเป็นเศษเกินก่อนเสมอ

1 1/2 × 2 2/3 = 3/2 × 8/3 = 24/6 = 4

หารด้วยเศษส่วน คืออะไร

2 ÷ 1/4 ถามว่า "ใน 2 มี 1/4 อยู่กี่ส่วน"

ขนมปัง 2 แผ่น ตัดแผ่นละ 4 ชิ้น ได้ 8 ชิ้น

วิธีหาร: กลับตัวหารแล้วคูณ

เปลี่ยน ÷ เป็น × แล้วกลับเศษเป็นส่วนของ "ตัวหาร"

3/4 ÷ 1/2 = 3/4 × 2/1 = 6/4 = 1 1/2

ตัวอย่างโจทย์การหาร

เชือกยาว 6 เมตร ตัดเป็นท่อน ท่อนละ 3/4 เมตร

6 ÷ 3/4 = 6 × 4/3 = 24/3 = 8 ท่อน

ระวังพลาดกลับผิดตัว

กลับเฉพาะ "ตัวหาร" (ตัวหลัง ÷) เท่านั้น

1 1/2 × 2 ไม่ใช่ 2 1/2 → ต้องเปลี่ยนเป็น 3/2 × 2 = 3

สรุปสรุป

เคล็ดลับจำง่าย:

คูณ = "บนคูณบน ล่างคูณล่าง"

หาร = "กลับตัวหลัง แล้วคูณ" | จำนวนคละ → เศษเกินก่อน