NarWhizเปิดแอป ▶

ลิขสิทธิ์และการใช้ผลงานผู้อื่น วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ป.6

©️ บทเรียนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ประถมศึกษาปีที่ 6 · หน่วย: การใช้อินเทอร์เน็ตและความปลอดภัย · ตัวชี้วัด ว 4.2 ป.6/3, ว 4.2 ป.6/4

📖 เรียนบทนี้ (มีภาพเคลื่อนไหวและเสียง)🎮 เล่นเกมแบบฝึกหัด

เนื้อหาบทเรียน: ลิขสิทธิ์และการใช้ผลงานผู้อื่น

เอารูปการ์ตูนจากเน็ตมาใช้ได้ไหม?

อยากเอารูปสวย ๆ จากอินเทอร์เน็ต

มาทำปกรายงาน หรือขายสติกเกอร์

ลิขสิทธิ์ คืออะไร

สิทธิของผู้สร้างสรรค์ผลงาน แต่เพียงผู้เดียว

เช่น เพลง ภาพ หนังสือ ภาพยนตร์ โปรแกรม

ได้รับความคุ้มครองทันทีที่สร้างเสร็จ ไม่ต้องจดทะเบียน

คุ้มครองนานเท่าไร

โดยทั่วไป คุ้มครองตลอดชีวิตผู้สร้างสรรค์

และต่อไปอีก 50 ปีหลังเสียชีวิต

แม้ไม่มีสัญลักษณ์ © ก็มีลิขสิทธิ์

การละเมิดลิขสิทธิ์

นำผลงานคนอื่นไปทำสิ่งเหล่านี้ โดยไม่ได้รับอนุญาต

ใช้ผลงานคนอื่นอย่างถูกต้อง

มีหลายทางที่ใช้ได้

สัญญาอนุญาตครีเอทีฟคอมมอนส์ (CC)

เจ้าของบอกล่วงหน้าว่าให้ใช้ได้แค่ไหน

อ้างอิงแหล่งที่มา

บอกให้ครบ คนอื่นตามไปดูต้นฉบับได้

ตัวอย่างตัวอย่าง: ใส่ภาพในรายงาน

ใช้ภาพช้างที่มีสัญญาอนุญาต CC BY

ใต้ภาพเขียนว่า:

"ภาพ: ช้างไทย / ผู้ถ่าย นายเอ / CC BY / จาก …"

ระวังพลาด"เจอในเน็ต" ไม่ได้แปลว่าใช้ฟรี

ผลงานส่วนใหญ่ในอินเทอร์เน็ตมีลิขสิทธิ์

ใส่เครดิตอย่างเดียว ยังไม่พอถ้าจะนำไปขาย

ไม่มีสัญลักษณ์ © ก็ยังมีลิขสิทธิ์

สรุปสรุป

ลิขสิทธิ์คุ้มครองทันที ตลอดชีวิตผู้สร้าง + 50 ปี

ใช้ถูกต้อง: ขออนุญาต ใช้ CC อ้างอิงที่มา

เคล็ดลับ: "ไม่ใช่ของเรา ต้องขอ ต้องอ้าง"

แบบฝึกหัด ลิขสิทธิ์และการใช้ผลงานผู้อื่น พร้อมเฉลย

  1. ภาพที่มีสัญญาอนุญาต CC BY-NC นำมาใช้แบบใดได้
    • ก. พิมพ์ขายเป็นเสื้อ
    • ข. ใช้ในรายงานโดยให้เครดิต
    • ค. อ้างว่าเป็นภาพของเรา
    • ง. ใช้โดยไม่บอกที่มา
    ดูเฉลยตอบ: ใช้ในรายงานโดยให้เครดิต — BY = ต้องให้เครดิต และ NC = ห้ามใช้เพื่อการค้า
  2. ข้อใดละเมิดลิขสิทธิ์
    • ก. อ้างอิงที่มาในรายงาน
    • ข. ซื้อเพลงจากร้านค้าออนไลน์ที่ถูกต้อง
    • ค. ดาวน์โหลดเกมเถื่อนมาเล่นแล้วแจกเพื่อน
    • ง. วาดรูปเองแล้วโพสต์
    ดูเฉลยตอบ: ดาวน์โหลดเกมเถื่อนมาเล่นแล้วแจกเพื่อน — การแจกจ่ายผลงานโดยไม่ได้รับอนุญาตเป็นการละเมิด
  3. ลิขสิทธิ์เกิดขึ้นเมื่อใด
    • ก. เมื่อขายได้
    • ข. เมื่อมีคนกดไลก์
    • ค. ทันทีที่สร้างสรรค์ผลงานเสร็จ
    • ง. เมื่อจดทะเบียนเท่านั้น
    ดูเฉลยตอบ: ทันทีที่สร้างสรรค์ผลงานเสร็จ — กฎหมายคุ้มครองโดยอัตโนมัติ ไม่ต้องจดทะเบียน
  4. โดยทั่วไป ลิขสิทธิ์คุ้มครองนานเท่าใด
    • ก. 10 ปี
    • ข. ตลอดไป
    • ค. ตลอดชีวิตผู้สร้างสรรค์ และอีก 50 ปีหลังเสียชีวิต
    • ง. 1 ปี
    ดูเฉลยตอบ: ตลอดชีวิตผู้สร้างสรรค์ และอีก 50 ปีหลังเสียชีวิต — เป็นหลักทั่วไปตามกฎหมายลิขสิทธิ์ไทย
  5. จริงหรือไม่: ผลงานที่ไม่มีสัญลักษณ์ © ไม่มีลิขสิทธิ์
    ดูเฉลยตอบ: ไม่จริง — ลิขสิทธิ์เกิดขึ้นทันทีแม้ไม่มีสัญลักษณ์
  6. จริงหรือไม่: การนำข้อความสั้น ๆ มาใช้ในรายงานพร้อมอ้างอิงที่มา เป็นการใช้อย่างเป็นธรรม
    ดูเฉลยตอบ: จริง — ใช้เพื่อการศึกษา ไม่แสวงหากำไร พอสมควร และอ้างอิง
  7. ข้อใดเป็นการอ้างอิงภาพที่ดี
    • ก. เขียนชื่อตัวเอง
    • ข. ไม่ต้องเขียน
    • ค. เขียนว่า "จากอินเทอร์เน็ต"
    • ง. บอกชื่อผู้สร้าง ชื่อผลงาน แหล่งที่มา และสัญญาอนุญาต
    ดูเฉลยตอบ: บอกชื่อผู้สร้าง ชื่อผลงาน แหล่งที่มา และสัญญาอนุญาต — ข้อมูลครบทำให้ตามไปหาต้นฉบับได้
  8. ภาพที่มีสัญญาอนุญาต CC BY-ND นำมาใช้แบบใดไม่ได้
    • ก. ใช้ภาพเดิมพร้อมให้เครดิต
    • ข. ตัดต่อดัดแปลงภาพ
    • ค. แสดงที่มาของภาพ
    • ง. ใช้ในรายงาน
    ดูเฉลยตอบ: ตัดต่อดัดแปลงภาพ — ND = ห้ามดัดแปลง
  9. ต้องการใช้เพลงของศิลปินในคลิปที่จะหารายได้ ควรทำอย่างไร
    • ก. ขออนุญาตหรือซื้อสิทธิ์จากเจ้าของ
    • ข. ใช้ได้เลยถ้าใส่ชื่อศิลปิน
    • ค. ตัดเพลงให้สั้นลงแล้วใช้
    • ง. เปลี่ยนชื่อเพลง
    ดูเฉลยตอบ: ขออนุญาตหรือซื้อสิทธิ์จากเจ้าของ — การใช้เพื่อการค้าต้องได้รับอนุญาต การให้เครดิตอย่างเดียวไม่พอ
  10. ผลงานใดได้รับความคุ้มครองลิขสิทธิ์
    • ก. ตัวเลข 1 2 3
    • ข. ความคิดที่ยังไม่ได้ลงมือทำ
    • ค. ข่าวประจำวันที่เป็นข้อเท็จจริงล้วน ๆ
    • ง. ภาพวาดที่นักเรียนวาดเอง
    ดูเฉลยตอบ: ภาพวาดที่นักเรียนวาดเอง — ผลงานที่สร้างสรรค์ขึ้นเป็นรูปธรรมได้รับความคุ้มครอง ใครก็มีลิขสิทธิ์ได้

อยากฝึกต่อ? เล่นเกมแบบฝึกหัดบทนี้ ได้คะแนนและดาวทันที

บทนี้อยู่ใน วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ป.6 หน่วย “การใช้อินเทอร์เน็ตและความปลอดภัย” · ครูและผู้ปกครองพิมพ์ใบงานได้ฟรี