NarWhizเปิดแอป ▶

สุภาษิตพระร่วง ภาษาไทย ม.1

👑 บทเรียนภาษาไทย มัธยมศึกษาปีที่ 1 · หน่วย: วรรณคดีและวรรณกรรม · ตัวชี้วัด ท 5.1 ม.1/1, ท 5.1 ม.1/2, ท 5.1 ม.1/3, ท 5.1 ม.1/4 ฯลฯ

📖 เรียนบทนี้ (มีภาพเคลื่อนไหวและเสียง)🎮 เล่นเกมแบบฝึกหัด

เนื้อหาบทเรียน: สุภาษิตพระร่วง

อุ่นเครื่องคำสอนจากสมัยสุโขทัย

สุภาษิตพระร่วง เชื่อกันว่าเป็นคำสอนของพระร่วง

ต่อมาจารึกไว้ที่วัดพระเชตุพนฯ ในสมัยรัชกาลที่ 3

ลักษณะคำประพันธ์

แต่งเป็นร่ายสุภาพ (ท้ายร่ายจบด้วยโคลงสองสุภาพ)

ตอนจบมีโคลงกระทู้ 1 บท ชื่อ "บัณฑิตพระร่วง"

แต่ละวรรคสั้น ๆ จำง่าย

ร่ายสุภาพ

วรรคหนึ่งประมาณ 5 คำ ต่อกันยาวได้เรื่อย ๆ

คำท้ายวรรค ส่งสัมผัสไปคำที่ 1–3 ของวรรคถัดไป

เช่น วิชา → หา

คำสอนอีกชุด

สั้น ๆ แต่ใช้ได้จริงในชีวิต

ตัวอย่างตีความ "อย่ารักเหากว่าผม"

"อย่ารักเหากว่าผม อย่ารักลมกว่าน้ำ"

เหา ลม = สิ่งไร้ค่าหรือให้โทษ ผม น้ำ = สิ่งมีค่าจริง

สอนให้รักและเห็นค่าสิ่งที่ถูกต้อง

จัดกลุ่มคำสอน

ตนเอง: ขยันเรียน เตรียมพร้อม

ผู้อื่น: มีมารยาท ไม่รบกวน

สังคม: รู้จักวางตัว

ตัวอย่างนำไปใช้

"เข้าเถื่อนอย่าลืมพร้า"

→ ไปเข้าค่ายลูกเสือ เตรียมไฟฉาย ยา น้ำ ให้พร้อม

คุณค่าทางวรรณศิลป์

ใช้คำน้อย แต่ความหมายมาก

ระวัง!คำสอนต้องตีความ

"น้ำเชี่ยวอย่าขวางเรือ" ไม่ได้สอนเรื่องเรือจริง ๆ

แต่สอนว่าอย่าขัดขวางผู้มีกำลังมากในตอนนั้น

สรุปสรุป

สุภาษิตพระร่วง: ร่ายสุภาพ ปิดท้ายด้วยโคลงกระทู้

สอนเรื่องตนเอง การอยู่กับผู้อื่น และการวางตัว

เคล็ดลับ: จับคู่คำสอนกับ "สถานการณ์ในชีวิตเรา"

แบบฝึกหัด สุภาษิตพระร่วง พร้อมเฉลย

  1. จริงหรือไม่: "ให้หาสินเมื่อใหญ่" หมายถึง เมื่อโตแล้วให้ทำงานหาทรัพย์
    ดูเฉลยตอบ: จริง
  2. จริงหรือไม่: สุภาษิตพระร่วงเชื่อกันว่าเป็นคำสอนตั้งแต่สมัยสุโขทัย
    ดูเฉลยตอบ: จริง

อยากฝึกต่อ? เล่นเกมแบบฝึกหัดบทนี้ ได้คะแนนและดาวทันที

บทนี้อยู่ใน ภาษาไทย ม.1 หน่วย “วรรณคดีและวรรณกรรม” · ครูและผู้ปกครองพิมพ์ใบงานได้ฟรี