NarWhizเปิดแอป ▶

รู้ทันข่าวปลอม วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ป.6

📰 บทเรียนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ประถมศึกษาปีที่ 6 · หน่วย: การใช้อินเทอร์เน็ตและความปลอดภัย · ตัวชี้วัด ว 4.2 ป.6/3, ว 4.2 ป.6/4

📖 เรียนบทนี้ (มีภาพเคลื่อนไหวและเสียง)🎮 เล่นเกมแบบฝึกหัด

เนื้อหาบทเรียน: รู้ทันข่าวปลอม

ข้อความนี้จริงไหม?

"ด่วน!!! ดื่มน้ำมะนาวร้อนรักษาได้ทุกโรค 100%

แชร์ต่อให้ไวที่สุด!!!"

ข่าวปลอม คืออะไร

ข้อมูลเท็จหรือบิดเบือน ทำให้ดูเหมือนข่าวจริง

ตั้งใจหลอกขาย ปั่นยอด ทำให้ตกใจ

หรือทำลายชื่อเสียงคนอื่น

จุดสังเกตข่าวปลอม

เห็นแล้วให้สงสัย

ตัวอย่างตัวอย่าง: ตรวจข้อความน้ำมะนาว

ไล่ดูทีละจุด

ข่าวปลอมทำให้เกิดอะไร

ผลเสียมีมากกว่าที่คิด

ระวังพลาด"แชร์ไว้ก่อน เผื่อจริง" ไม่ดี

คนที่เรารักส่งมา ก็อาจเป็นข่าวปลอม

การส่งต่อ ทำให้ข่าวปลอมกระจายเร็วขึ้น

ไม่แน่ใจ = ไม่แชร์

ตัวอย่างตัวอย่าง 2: ภาพน้ำท่วม "เมื่อวาน"

มีคนแชร์ภาพน้ำท่วม บอกว่าเกิดเมื่อวาน

ค้นหาด้วยภาพ เจอภาพเดิมโพสต์ไว้ตั้งแต่ 10 ปีก่อน

→ เป็นภาพเก่า เล่าเป็นเรื่องใหม่

สรุปสรุป

ข่าวปลอม = ข้อมูลเท็จที่ทำให้ดูเหมือนจริง

หยุด → ดูที่มา → ค้นหลายแหล่ง → ค้นภาพ → เช็กหน่วยงานจริง

เคล็ดลับ: "ไม่แน่ใจ ไม่แชร์"

แบบฝึกหัด รู้ทันข่าวปลอม พร้อมเฉลย

  1. ได้รับข้อความแปลก ๆ ที่เร่งให้แชร์ต่อ ควรทำอย่างไรเป็นอย่างแรก
    • ก. หยุดและตรวจสอบก่อนแชร์
    • ข. แชร์ทันทีเผื่อเป็นจริง
    • ค. ส่งต่อทุกกลุ่ม
    • ง. กดลิงก์ในข้อความ
    ดูเฉลยตอบ: หยุดและตรวจสอบก่อนแชร์ — การหยุดคิดก่อนเป็นด่านแรกที่หยุดข่าวปลอมได้
  2. ข้อใดเป็นสัญญาณของข่าวปลอม
    • ก. สำนักข่าวหลายแห่งรายงานตรงกัน
    • ข. มาจากเว็บหน่วยงานรัฐ
    • ค. อ้างว่ารักษาได้ทุกโรค 100% และไม่มีที่มา
    • ง. มีชื่อผู้เขียนและวันที่
    ดูเฉลยตอบ: อ้างว่ารักษาได้ทุกโรค 100% และไม่มีที่มา — คำอ้างเกินจริงและไม่มีแหล่งที่มาเป็นสัญญาณเตือน
  3. ข้อใดเป็นลักษณะของข่าวปลอม
    • ก. หลายสำนักข่าวรายงานตรงกัน
    • ข. มีวันที่และผู้เขียน
    • ค. มีแหล่งอ้างอิงชัดเจน
    • ง. พาดหัวเกินจริงและเร่งให้แชร์
    ดูเฉลยตอบ: พาดหัวเกินจริงและเร่งให้แชร์ — ข่าวปลอมมักเร้าอารมณ์และอยากให้คนส่งต่อเร็ว ๆ
  4. จริงหรือไม่: ถ้าเพื่อนสนิทส่งข่าวมา แปลว่าข่าวนั้นจริงแน่นอน
    ดูเฉลยตอบ: ไม่จริง — เพื่อนอาจได้รับข่าวปลอมมาอีกที ต้องตรวจสอบเสมอ
  5. จริงหรือไม่: การค้นหาด้วยภาพช่วยตรวจสอบได้ว่าภาพเป็นภาพเก่าหรือไม่
    ดูเฉลยตอบ: จริง — จะเห็นว่าภาพเคยถูกโพสต์ที่ไหนและเมื่อไร
  6. ภาพเก่าถูกนำมาเล่าว่าเป็นเหตุการณ์วันนี้ เป็นข่าวปลอมแบบใด
    • ก. ความคิดเห็น
    • ข. ข่าวจริง
    • ค. คลิกเบต
    • ง. ภาพเก่าเล่าเป็นเรื่องใหม่
    ดูเฉลยตอบ: ภาพเก่าเล่าเป็นเรื่องใหม่ — ภาพจริงแต่บริบทผิด
  7. พาดหัว "คลิกเลย! สิ่งที่เกิดขึ้นต่อไปคุณจะช็อก" แต่เนื้อหาไม่เกี่ยวกัน เรียกว่าอะไร
    • ก. โฆษณาที่ถูกต้อง
    • ข. บทความวิชาการ
    • ค. ข่าวด่วน
    • ง. คลิกเบต
    ดูเฉลยตอบ: คลิกเบต — คลิกเบตหลอกให้คลิกด้วยพาดหัวที่ไม่ตรงเนื้อหา
  8. ผลเสียของข่าวปลอมเรื่องสุขภาพคือข้อใด
    • ก. ทำให้ทุกคนแข็งแรงขึ้น
    • ข. คนอาจใช้วิธีรักษาผิดจนอาการแย่ลง
    • ค. ไม่มีผลเสีย
    • ง. ทำให้หมอมีงานน้อยลง
    ดูเฉลยตอบ: คนอาจใช้วิธีรักษาผิดจนอาการแย่ลง — การเชื่อข้อมูลผิดอาจทำให้ไม่ไปรักษาอย่างถูกต้อง
  9. เว็บชื่อ "thai-news-24hr.xyz" ทำหน้าตาเหมือนสำนักข่าวดัง ควรคิดอย่างไร
    • ก. แชร์ได้เลย
    • ข. ไม่ต้องสนใจชื่อเว็บ
    • ค. อาจเป็นเว็บปลอม ควรตรวจสอบจากเว็บจริง
    • ง. เชื่อได้เพราะชื่อคล้าย
    ดูเฉลยตอบ: อาจเป็นเว็บปลอม ควรตรวจสอบจากเว็บจริง — เว็บปลอมมักใช้ชื่อคล้ายของจริงเพื่อหลอกคนอ่าน
  10. หลักจำง่ายเมื่อไม่แน่ใจว่าข่าวจริงหรือปลอมคือข้อใด
    • ก. กดไลก์แล้วค่อยคิด
    • ข. เชื่อคนส่ง
    • ค. แชร์ไว้ก่อน
    • ง. ไม่แน่ใจ ไม่แชร์
    ดูเฉลยตอบ: ไม่แน่ใจ ไม่แชร์ — การไม่ส่งต่อช่วยหยุดการแพร่ของข่าวปลอม

อยากฝึกต่อ? เล่นเกมแบบฝึกหัดบทนี้ ได้คะแนนและดาวทันที

บทนี้อยู่ใน วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ป.6 หน่วย “การใช้อินเทอร์เน็ตและความปลอดภัย” · ครูและผู้ปกครองพิมพ์ใบงานได้ฟรี